Marzena Matowska z tytułem „Advocatus Natus”
Bydgoska Izba Adwokacja świętuje w tym roku 75-lecie swojej działalności. W piątek, 2 października w Teatrze Kameralnym im. Wandy Rucińskiej w Bydgoszczy odbyła się z tej okazji uroczystość, podczas której nie zabrakło również miejsca na nagrody i laudacje. Wśród nagrodzonych znalazła się nasza Dyrektorka – Marzena Matowska, z tytułem „Advocatus Natus” – pierwszym w historii Izby.
Wśród wyróżnionych tym tytułem znaleźli się również: Prezydent Miasta Bydgoszczy Rafał Bruski, Marzena Matowska oraz prof. Janusz Kutta – osoby, które nie wykonują zawodu adwokata, ale swoją postawą pozostają wierne wartościom od zawsze bliskim adwokaturze.
Tytuł „Advocatus Natus” przypomina, że adwokatem można być nie tylko z zawodu. Można nim być z natury – poprzez gotowość do stawania po stronie drugiego człowieka, prawa, wolności i wspólnoty.
Okręgowa Rada Adwokacka w Bydgoszczy przyznanie tytułu Marzenie Matowskiej uzasadniła tak:
„Tytuł »Advocatus Natus« przyznawany jest osobom, które nie będąc członkami izby adwokackiej, swoją działalnością publiczną, zawodową lub społeczną realizują wartości wyrażone w motcie Adwokatury: „Ojczyźnie wierność, prawu obrona, potrzebującym pomoc”, a także osobom szczególnie zasłużonym dla ochrony praw człowieka, edukacji prawnej lub działalności na rzecz samorządu adwokackiego.
Marzena Matowska, jako Dyrektorka Miejskiego Centrum Kultury w Bydgoszczy, od lat tworzy przestrzeń, w której kultura pozostaje nie tylko obszarem działalności artystycznej, lecz także miejscem debaty o prawach człowieka, demokracji, praworządności i odpowiedzialności obywatelskiej.
W okresie kryzysu konstytucyjnego kierowana przez nią instytucja stała się jednym z miejsc otwartej rozmowy o niezależności sądów, niezawisłości sędziowskiej i znaczeniu Konstytucji dla ochrony praw obywatelskich. Miejskie Centrum Kultury gościło sędziów zabierających publicznie głos w obronie standardów demokratycznego państwa prawnego, umożliwiając mieszkańcom bezpośrednie spotkanie z osobami zaangażowanymi w obronę tych wartości.
Marzena Matowska aktywnie włączała kierowaną przez siebie instytucję również w inicjatywy podejmowane wspólnie z bydgoską palestrą. Szczególnym tego przykładem był udział w akcji Tour de Konstytucja, której celem było upowszechnianie wiedzy o Konstytucji, prawach i wolnościach obywatelskich oraz znaczeniu praworządności. Działania te łączyły edukację prawną z budowaniem świadomości obywatelskiej i tworzeniem przestrzeni do bezpośredniej rozmowy mieszkańców z prawnikami.
Istotnym elementem jej postawy pozostawała również obrona praw kobiet i prawa do publicznego wyrażania sprzeciwu. Symboliczne błyskawice umieszczone w oknach Miejskiego Centrum Kultury były czytelnym znakiem solidarności z kobietami upominającymi się o swoje prawa i wyrazem przekonania, że publiczna instytucja kultury nie powinna pozostawać obojętna wobec sporów dotyczących podstawowych praw i wolności człowieka.
Szczególne znaczenie dla bydgoskiej Adwokatury ma wieloletnia współpraca Marzeny Matowskiej z bydgoskimi adwokatami przy realizacji przedsięwzięć edukacyjnych i kulturalnych. Dzięki jej otwartości możliwe było tworzenie projektów, w których prawo przedstawiane było nie jako abstrakcyjny zbiór norm, lecz jako element codziennego życia, kultury i odpowiedzialności za drugiego człowieka.
Współpraca ta znajdowała wyraz również w realizacji projektów teatralnych z udziałem bydgoskich adwokatów, adresowanych zarówno do dzieci i młodzieży, jak i do dorosłej publiczności. Łączenie teatru, edukacji prawnej i doświadczenia zawodowego adwokatów pozwalało w przystępnej formie przybliżać zagadnienia związane z prawem, odpowiedzialnością, wolnością, godnością człowieka oraz funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości.
Działania Marzeny Matowskiej pokazują, że edukacja prawna nie musi ograniczać się do sal wykładowych czy przekazywania wiedzy o przepisach. Może być prowadzona poprzez kulturę, teatr, debatę i bezpośrednie spotkanie, stając się narzędziem budowania świadomego społeczeństwa obywatelskiego. W tym zakresie jej działalność pozostaje szczególnie bliska misji Adwokatury i jej odpowiedzialności za kształtowanie kultury prawnej.
Konsekwentne tworzenie przestrzeni dla debaty o prawach człowieka i praworządności, wspieranie inicjatyw służących ochronie praw i wolności, działalność edukacyjna oraz wieloletnia współpraca z bydgoską palestrą sprawiają, że postawa Marzeny Matowskiej w pełni odpowiada wartościom wyrażonym w idei tytułu »Advocatus Natus«.
Jej działalność stanowi przykład tego, że obrona prawa, wolności i godności człowieka może dokonywać się również poprzez kulturę – poprzez tworzenie przestrzeni dla głosu niezależnego, niepokornego i obywatelskiego. Uzasadnia to przyznanie Marzenie Matowskiej tytułu »Advocatus Natus«”.
